Digitalisering van het primair onderwijs: Marja, help!

Scholen die aangeven dat zij dolgraag over meer digitale content zouden beschikken. O.a. vanwege de mogelijkheden die het biedt om zaken te visualiseren en op die manier te verrijken. Apple dat aangeeft de handschoen op te pakken en iBooks lanceert. Dan zal het de komende tijd dus wel hard gaan, ook  met de digitalisering van het primair onderwijs? Met deze vraag op zak ben ik de afgelopen week met een aantal collega’s vertrokken naar de beurs Onderwijs en ICT. Conclusie na gesprekken met diverse uitgevers: digitalisering van het primair onderwijs is een kwaliteitsimpuls die vraagt om substantiële investeringen. Niemand is nog bereid die te doen.

 

De uitgevers

Uitgevers erkennen dat zij hun methodes slechts mondjesmaat digitaliseren. Belangrijkste reden is volgens hen dat het ontwikkelen van digitale content erg duur is, terwijl er onvoldoende afzetgaranties zijn zolang scholen niet verder komen dan een verhouding van 1 PC op 5 leerlingen. Daar komt bij dat de uitgevers worstelen met het terugverdienmodel. Een ingebonden boek gaat al snel vijf jaar mee, waarbij de winstmarges in de loop van de jaren toenemen. Bij digitale content ligt dit anders: die moet worden bijgehouden, en dus moet er continue worden geïnvesteerd. Ervan uitgaande dat scholen niet meer geld beschikbaar hebben voor content dan nu zouden uitgevers zichzelf feitelijk dus in de vingers snijden door hun methodes grootschalig te digitaliseren.

iBooks is volgens de meeste uitgevers ook de oplossing niet. Zij zien het als een achterhaald concept, dat te weinig integratiemogelijkheden biedt. Waar de scholen volgens de uitgevers (en ik denk op basis van de geluiden die mij bereiken dat zij daar gelijk in hebben) behoefte aan hebben is een omgeving waarin leerkrachten en leerlingen op basis van single sign on vanuit een portal/ELO content kunnen klaarzetten, respectievelijk kunnen ophalen,  en waarbij voortgang en resultaten makkelijk inzichtelijk gemaakt kunnen worden. iBooks past niet in een dergelijk concept.

Uitzondering op voorgaande is Thieme Meulenhoff die stelt met haar SchooltasApp in feite de concurrent van iBooks 2 in huis te hebben. Zij willen naar eigen zeggen langzamerhand de methodes loslaten en content laten ontwikkelen door scholieren, leerkrachten en ieder ander met verstand van zaken die geld wil verdienen met softwareontwikkeling. Binnenkort praten we met hen verder, o.a. om te kijken hoe zij het integratievraagstuk denken op te lossen.

 

De scholen

De schoolbestuurders en leerkrachten die ik spreek kunnen heel goed de meerwaarde van meer digitaal werken benoemen. Belangrijkste remmende factoren ten aanzien van verdergaande digitalisering van het onderwijs zijn wat hen betreft de ICT vaardigheden van leerkrachten en het beperkte aantal methodes dat in digitale vorm beschikbaar is. Weliswaar wordt er de nodige content ontwikkeld door leerkrachten zelf (bijvoorbeeld in de vorm van webkwesties), maar doordat e.e.a. niet methodegebonden is, is de content erg versnipperd en zijn er geen kwaliteitsgaranties. Scholen geven aan dat in de praktijk de tijd ontbreekt om goede content bij elkaar te zoeken. Zolang de methodes niet allemaal gedigitaliseerd zijn, moeten scholen én investeren in boeken én investeren in ICT. Dit maakt grootschalige investeringen in hardware, zoals nodig geacht door uitgevers, minder aantrekkelijk, c.q. onmogelijk.

 

Rol voor de centrale overheid weggelegd

De scholen die niet in meer apparatuur investeren zolang er niet meer gedigitaliseerde methodes zijn. En de uitgevers die niet meer methodes digitaliseren zolang de scholen niet meer apparatuur aanschaffen. Op die manier wacht iedereen op elkaar.

Een impasse die volgens mij alleen door de centrale overheid doorbroken kan worden. Bijvoorbeeld door een traject op te starten zoals in Turkije. Daar heeft de centrale overheid budgetten vrijgemaakt om 15 miljoen tablets aan te schaffen voor alle leerlingen in het PO en VO, scholen te voorzien van WiFi, leerkrachten te scholen en digitale content te laten ontwikkelen. Turkije volgt hiermee overigens het voorbeeld van Zuid-Korea, dat een vergelijkbaar traject heeft opgestart.

Belangrijk voor succes is dat alle onderdelen parallel worden aangepakt. Alleen dan komen techniek, digitaal leermateriaal en kennis en vaardigheden in balans met de visie die er nu bij veel scholen al wel is, maar om eerdergenoemde redenen niet gerealiseerd kan worden.

Dus mevrouw Bijsterveld, als u de kenniseconomie in de basis goed wilt regelen weet u nu wat u te doen staat!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *