Digitale omslag in het onderwijs gaat traag

traag_itOnze samenleving zit midden in een digitale omwenteling van ongekende proporties. Tenminste, dat wordt door steeds meer mensen en organisaties onderkend. Met de mond welteverstaan. Minister Asscher heeft het wekelijks over de vergaande robotisering die ons te wachten. En in de media buitelen gadgets en de gevolgen voor de samenleving hand in hand over het scherm. Maar het is juist een groot aantal bestaande instituties die vooral aan de zijkant blijven staan. ‘Het zal wel zo’n vaart niet lopen’ is en blijft het overheersende mantra. Het ontbreekt volledig aan urgentie. Hoe komt dat toch?

Ontwikkelingen

Veel digitale ontwikkelingen zijn in eerste instantie vooral een technologisch middel. Toen het wereldwijde web werd geïntroduceerd had niemand het idee dat dit de manier waarop we bijvoorbeeld winkelen volledig zou gaan veranderen. Toen duidelijk werd wat de gevolgen echt waren misten de bestaande retailers de boot volledig. Vanuit het perspectief van de retail op zich is dit niet zo schokkend. Immers, nieuwe bedrijven (met nieuwe verdienmodellen) nemen simpelweg de plek van de oude bedrijven in. Maar waarom lukt dat die ‘oude’ bedrijven dan niet? Veelal zijn het bedrijven waar al tientallen jaren hetzelfde kunstje wordt gedaan. Innoveren? Vergeet het maar. Het is alsof je een mammoettanker een haakse bocht wil laten maken. Die bedrijven die het wel lukt kennen in de regel niet alleen een meer innovatieve cultuur. Ze zien vooral de noodzaak, de urgentie. Het is ‘do or die’.

Urgentie

De auto-industrie is ook al zo’n mammoettanker. Het ontwikkelen van een nieuwe auto kost jaren. Maar als we kijken naar de ontwikkeling en vooral de ‘uitrol’ van de elektrische auto is de uitdaging nog veel groter. Zo’n ding moet namelijk worden opgeladen. Je hebt er een volledig nieuwe en zeer complexe infrastructuur voor nodig. Het is dan ook niet verwonderlijk dat BMW, Daimler, Volkswagen en Ford recent de handen ineen hebben geslagen om deze infrastructuur te realiseren. Ze snappen dat het succes van elektrisch rijden volledig afhankelijk is van de beschikbaarheid van een netwerk van laadpunten. Natuurlijk was dat met de introductie van de ‘gewone’ auto ook zo. Er diende immers benzinestations te komen om het autorijden überhaupt mogelijk te maken. Alleen het tempo waarin de introductie van de auto plaatsvond was dusdanig dat externe partijen (de olie-industrie) hier tijd genoeg voor had. Die tijd is er nu niet vandaar dat de auto-industrie dit nu zelf oppakt. Ze snappen dus de urgentie. Net zo goed als ze snappen dat zelfrijdende auto’s de toekomst zijn en dat autobezit steeds minder normaal wordt. Doen zij het niet dan doet een ander (Tesla en Uber) het wel.

Digitale omslag

Ook het onderwijs staat midden in een enorme digitale omslag. Maar ook hier zien wij op veel plekken dat het echte gevoel voor urgentie ontbreekt. En dat is wel nodig want ook het onderwijs is zo’n mammoettanker. Te vaak blijft de digitale omslag beperkt tot het naar binnenrijden van allerlei middelen, de technologie. Maar digitalisering in het onderwijs, en de kansen die dat biedt, is veel meer dan technologie. Dat vraagt wellicht zelfs om een volledige andere kijk op hoe we kennis overdragen, en dat is toch een van de speerpunten van het onderwijs. Tegelijkertijd zijn veranderingen die hier mogelijk het gevolg van zijn ingrijpend en bovenal niet binnen een kort tijdsbestek te realiseren. Dus als we daadwerkelijk de digitalisering in het onderwijs willen omarmen dan moeten we nu aan het stuur gaan draaien en voorzichtig maar wel vol overtuiging de koers gaan verleggen. Want een haakse bocht zit er echt niet in.

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *